انسان شناسی دينی 40

نماز جمعه اين هفته، 22 شعبان 1438، 29 ارديبهشت ماه 1396 و 19 مای 2017، به امامت حجة الاسلام و المسلمين جناب آقاي محمد علی محسن زاده در مرکز اسلامی امام علی عليه السلام وين برگزار شد.

خطيب نماز جمعه وين، در سومين آدينه ماه مبارک شعبان المعظم، پيش از همه خود و سپس نمازگزاران، همه برادران و خواهران دينی، را به “رعايت تقوای الهی، پرهيز از منهيات خدای عزوجل، خداباوری، حرکت در مسير معنويت و هدايت در پرتو سنت پيامبر گرامی اسلام صلی الله و ائمه اطهار عليهم السلام، پرهيزکاری عمل جامع به تقوا” سفارش نموده و بحث جديد سلسله وار خود پيرامون “انسان شناسی دينی(40)” را ادامه دادند.

امام علی(ع) فرمودند: ای مردم! پيش از آن که نام شما را بخوانند برای آنکه از اين دنيا به سرای باقی رحلت کنيد؛ خودتان ندای مرگ را به جانتان برسانيد! رسانيدن اين پيام موجب نرمش دل و تقويت ارتباط با امور معنوی و الهی خواهد شد.

در هفته های پيش در خصوص سه نوع از روح انسانی سخن گفتيم؛”نفس اماره” که انسان را به زشتی ها دستور می دهد. “نفس لوامه يا ملامت گر”، آن هنگام که انسان مرتکب زشتی می شود، وجدان او، او را سرزنش می کند. اوليای الهی، به درجه ای از ارتباط روحی با معنويات می رسند که در کمال اطمينان و آرامش به سر می برند که اين ها دارای نفس مطمئنه هستند.

انسان يک جان بيشتر ندارد! يک روح بيشتر ندارد! اما اين روح دارای مراتب و درجات مختلفی می تواند باشد. اين روح می تواند در مرحله حيوانی خود باقی مانده باشد. اين روح می تواند از آن مرحله بالاتر آمده و وجدان درونش بيدار شده باشد؛ که وجدان يعنی نفس لوامه مانع مرتکب محرمات و گناه شود و يا با ملامت کردن او پس از ارتکاب گناه، جلوی استمرار گناه را بگيرد. و او را به بازگشت به مسير صحيح هدايت کند.

اين انسان بالاترين استعدادها را در خود دارد که بتواند خود را به جايي برساند که در کمال آرامش و اطمينان در حق او صحيح باشد.

خداوند در سوره مبارکه طين می فرمايد: “لَقَدْ خَلَقْنَا الْإِنْسَانَ فِي أَحْسَنِ تَقْوِيمٍ  ثُمَّ رَدَدْنَاهُ أَسْفَلَ سَافِلِينَ “؛ ما انسان را در بهترين حالت ها و شکل ها آفريديم. پس بالاترين ظرفيت ها را خداوند به انسان داده است.  اين همان امکان رسيدن به نفس مطمئنه است. و بلافاصله خداوند می فرمايد، همين انسان از اوج “احسن تقويم” می تواند به پايين ترين مرحله حيوانی سقوط کند “ ثُمَّ رَدَدْنَاهُ أَسْفَلَ سَافِلِينَ “.

خداوند در آيه ديگری از سوره مبارکه فرقان می فرمايد: گمان می کنی که اينان می شوند يا می انديشند؟ اين ها هم چون حيوانات هستند بلکه از حيوان هم گمراه ترند. چون حيوانات روح الهی ندارند.

اما اگر بشر به درجه حيوانيت رسيد، او روح خدايی خودش را زير پا گذاشته است؛ بنابراين، اين قوه  واستعداد را از ان امکان فعليت حذف کرده و به سوی مقامات پست و پايين دنيوی پايين آورده است بنابراين می توان گفت که او از حيوان پست تر شده است.

اگر کسی روح ملکوتی خود را در اسارت بدن مادی و آن غريزه دنيايی خود قرار دهد، تمام فکر و ذکرش خوردن و خوابيدن و امور شهوانی اش خواهد بود.

آری اين گونه انسان هم می تواند پست تر از حيوان تعبير شود.

امام صادق(ع) می فرمايند: مثل دنيا هم چون آب درياست؛ هر چه بيشتر از دنيا نوشيده شود؛ عطش بيشتری می آورد. آب دريا آن چنان او را تشنه تر خواهد کرد که از تشنگی خواهد مرد. اين مثل کسانی است که دنيايی حرکت می کنند؛ خود را به أَسْفَلَ سَافِلِينَ رسانيده اند. البته انسان ها می توانند در يک لحظه هم نفس اماره قوی و هم نفس لوامه داشته باشند.

بسياری از انسان های عادی در عين حال که شيطان به آن ها دستور می دهند؛ وجدان خوبی دارند. شايد خيلی از انسان ها در اين طيف جا بگيرند. اما هستند کسانی که وجدان خود را با برتری دادن خواسته های خداوند به خواسته های شخصی خودشان  تقويت کرده اند. اگر اين تقويت صورت بگيرد، خواسته های شيطانی تضعيف می شود. شيطان از کشور جان به بيرون انداخته می شود. شيطان نفس و شيطان بيرونی در اسارت آن نفس لوامه قرار می گيرند؛ اين شيطان ها نمی توانند بر اين انسان حکم رانی کنند.

خداوند در سوره اعراف می فرمايد: اگر شما انسان ها، اگر اهل شهرها ايمان بياورند و تقوا پيشه کنند، خداوند برکات خودش را از آسمان ها و از زمين بر آنان باز می کند. اين نفس را اگر کنترل کنيم خداوند هم آن کمک های ويژه خوش را بر ما فرو خواهد ريخت.

رسول الله (ص) می فرمايند: دنيا خواهی موجب ضررت رسانيدن  به آخرت است؛ و آخرت خواهی موجب ضرر رسانيدن به دنياست. پس ای مردم به دنيايتان ضرر برسانيد که ضرر رسانيدن به دنيا برتر، بهتر و صحيح تر است.

خدايا! عاقبت همه ما ختم به خير قرار بده!

والسلام عليکم و رحمة الله و برکاته

 

نماز جمعهنماز جمعهنماز جمعهنماز جمعه
پخش
دریافت فایل
انسان شناسی دينی 40 نماز جمعه
حجت الاسلام و المسلمين جناب آقای محسن زاده
حجت الاسلام و المسلمين جناب آقای محسن زاده

بایگانی‌سالانه

جمعه ۲۹ اردیبهشت ۱۳۹۶